YZ Merkezi
Yapay zekâ sözlüğü
Orta seviye
Tekrarlayan Sinir Ağları (RNN)
Recurrent Neural Networks (RNN)
31.08.2026 tarihinde güncellendi
Tekrarlayan Sinir Ağları (RNN), sıralı ve zamana bağlı verileri (metin, ses, borsa zaman serileri) işlemek için önceki adımlardan gelen bilgileri dahili döngüsel hafızasında tutan sinir ağı mimarisidir.
Genel bakış
Kavramın çerçevesiGeleneksel sinir ağları tüm girdilerin birbirinden bağımsız olduğunu varsayar. Ancak bir cümledeki kelimeler veya bir hisse senedinin dünkü fiyatı bir sonraki adımı doğrudan etkiler. RNN bu sıralı bağımlılıkları modellemek için geliştirilmiştir.
Çalışma mantığı: Her adımda mevcut girdiyi (x_t) ve bir önceki adımın gizli durumunu (hidden state, h_{t-1}) birlikte işleyerek yeni bir durum üretir. Bilgi ağ içinde bir döngü halinde aktarılır.
Kullanım alanları: Makine çevirisi, ses tanıma, müzik üretimi, hisse senedi ve hava durumu zaman serisi tahminleri.
Sınırlılıklar ve dikkat edilmesi gerekenler: Uzun dizilerde geriye doğru türev alınırken gradyanların kaybolması (Vanishing Gradient) nedeniyle uzun vadeli bağımlılıkları unutur. Bu sorun LSTM ve GRU modelleriyle aşılmıştır.
Çalışma mantığı: Her adımda mevcut girdiyi (x_t) ve bir önceki adımın gizli durumunu (hidden state, h_{t-1}) birlikte işleyerek yeni bir durum üretir. Bilgi ağ içinde bir döngü halinde aktarılır.
Kullanım alanları: Makine çevirisi, ses tanıma, müzik üretimi, hisse senedi ve hava durumu zaman serisi tahminleri.
Sınırlılıklar ve dikkat edilmesi gerekenler: Uzun dizilerde geriye doğru türev alınırken gradyanların kaybolması (Vanishing Gradient) nedeniyle uzun vadeli bağımlılıkları unutur. Bu sorun LSTM ve GRU modelleriyle aşılmıştır.
Teknik tanım ve açıklama
Temel mekanizmaGizli katman düğümleri arasında yönlü döngüler barındıran ve sıralı verilerin dinamik zamansal davranışını modelleyen yapay sinir ağı ailesidir.
Gerçek hayatta kullanım
Örnek senaryoKlavyenizde yazı yazarken bir sonraki kelimeyi (örn. 'İyi' yazdıktan sonra 'günler' veya 'akşamlar') önceki kelimelerin sıralı geçmişine bakarak tahmin eden sistem.