Yapay zekâ sözlüğü İleri düzey

Vector Database

Vector Database

28.08.2026 tarihinde güncellendi

Vektör veritabanı, embedding değerlerini saklayan ve sorgu vektörüne en çok benzeyen kayıtları hızlıca bulabilen veri sistemidir.

Genel bakış

Kavramın çerçevesi
Vektör veritabanı, embeddingleri metadata ile birlikte saklar ve sorgu vektörüne yakın kayıtları benzerlik algoritmalarıyla getirir. Yakın komşu indeksleri büyük koleksiyonlarda hızlı arama sağlarken filtreler erişim, dil, tarih veya kaynak koşullarını uygular. RAG kalitesi için doğru parça boyutu, embedding modeli, yeniden sıralama ve kaynak gösterimi birlikte tasarlanmalıdır. Vektör veritabanı kendi başına güncel veya doğru bilgi üretmez; yalnızca saklanan içeriği bulur.

Çalışma mantığı: İçerik vektörleri indekslenir; sorgu vektörüyle yaklaşık en yakın komşular bulunur ve metadata filtreleriyle erişim sınırlandırılır. Parça boyutu, embedding modeli, arama metriği ve yeniden sıralama sonuç kalitesini birlikte belirler.

Kullanım alanları: RAG, semantik site araması, öneri, benzer ürün, doküman keşfi ve kurumsal bilgi tabanlarında kullanılır.

Sınırlılıklar: Veritabanı doğru bilgi üretmez; eski belge, yetkisiz kayıt, yanlış parça ve düşük kaliteli embedding güvenilirliği bozar.

Teknik tanım ve açıklama

Temel mekanizma
Vektör veritabanı, embedding vektörlerini depolayan ve benzerlik araması yapabilen özel veritabanlarıdır. Pinecone, Weaviate ve Chroma örnek olarak verilebilir.

Gerçek hayatta kullanım

Örnek senaryo
RAG sistemi, belge embeddinglerini vektör veritabanında arayıp en yakın parçaları yanıt modeline aktarabilir. Editoryal bir uygulamada bu kavramı kullanırken önce hedefi ve başarı ölçütünü yazın, ardından küçük bir örnek üzerinde sonucu kontrol edip üretime almadan önce insan doğrulaması yapın.